It’s not the new Ian McEwan anymore, but his 2012 novel Sweet tooth kept beckoning to me, irresistibly in the end. It came highly recommended at the time and I’d even tried out a chapter or two, although for some strange reason I put it aside again quickly. I tried Sweet tooth again in 2014 and this time around I couldn’t resist its charm. It’s a Cold War spy novel of the John le Carré school, but then also about books and writers. Quite a fortunate match actually. I was hooked from the first paragraph:

'My name is Serena Frome (rhymes with plume) and almost forty years ago I was sent on a secret mission for the British security service. I didn’t return safely. Within eighteen months of joining I was sacked, having disgraced myself and ruined my lover, though he certainly had a hand in his own undoing.'

Young Serena Frome, in her final year at Cambridge, gets introduced into the spy game by one of her professors. While she tells her parents she has found a respectable job at the Department of Health and Social Security she secretly starts working for the British Security Service MI5. It’s the beginning of the Seventies and women are slowly but grudgingly accepted into the world of espionage. Serena gets a ‘soft’ assignment: she has to recruit a young British writer for a special propaganda program against the Soviets. Or, in other words, charm him into working for ‘our’ cause, unknowingly of course. At this task Serena succeeds quite admirably, in fact she and the writer (in whom we might recognize some aspects of the young Ian McEwan) quickly fall in love. Things start getting confused as Serena realizes she may have gone in too deep into this whole spy thing.

As could be expected McEwan twists his readers around a few times before he changes everything one last time at the end. It’s the sort of ending that changes your perspective on what you’ve just read considerably, a trick that can easily alienate a reader. Fortunately, it doesn’t alienate you, it charms you. Could you have seen this coming? You might have. Did I? Of course not. It’s all quite witty. This is why I read Ian McEwan: for his superbly understated style and the tight hold he has on his readers. Throughout his books he has you exactly where he wants you, a control I imagine many a thriller author will be jealous of. It makes for comfort reading on a literary level.

After some years without any Ian McEwan novel it felt good to be back. It turns out I just like everything he writes. That’s a comforting thought. Especially with a fresh McEwan in the shops right now, called The children act. I can’t wait for the paperback to come out.

28 December 2014

Vintage Books, 2013
Originally published in 2012
374 pages


Comments (2)

Hoe twee mannen over een boek praten:

--Je moet zo’n stukje beginnen met je mening. Daarna leg je pas uit waarom je het zo’n goed boek vond. Eerst de aandacht pakken.
--Okee. Ik vond het wel goed. Een good read, een echte pageturner. Daarvoor zit je goed bij Herman Koch. Hij is scherp, er zitten rake scènes in, maar soms ook saaie momenten. Ga jij het lezen?
--Nee, voorlopig niet. Na Het diner en Zomerhuis met zwembad had ik wel even genoeg.
--Ja, ik heb Zomerhuis ook gelezen. Hij moet nu wel iets anders gaan doen, het begint een tikkeltje saai te worden. En toch lopen zo veel mensen er mee weg. Ik snap dat niet zo goed. Wat is er nou zo bijzonder aan Herman Koch?
--Hij schrijft rake, heldere zinnen. En hij denkt tussendoor ook. Bijvoorbeeld in Zomerhuis, in het begin, gaat die hoofdpersoon naar een feestje in Amsterdam Zuid, bij iemand in de tuin. Als ‘ie die tuin binnenloopt denkt hij als eerste ‘welke van deze vrouwen zou ik het mee willen doen?’ Ik denk dat bijna alle mannen zoiets denken, dat is gewoon zo. Ik had dat alleen nog nooit ergens gelezen.
--Ik denk dat dat waar is, inderdaad ja.
--Het doet me denken aan dat nummer ‘Biology’ van Joe Jackson. Dat gaat er ook over dat mannen een piemeltje hebben en vrouwen een gaatje en dat soort dingen. Ken je Joe Jackson?
--Ja. Er stond laatst in Het Parool in die rubriek dat mensen mogen kiezen welke 5 platen ze mee zouden nemen naar een onbewoond eiland iemand die zei dat ‘ie Joe Jackson mee zou nemen. Ik vond dat een leuke lijst, dus ik dacht laat ik die Joe Jackson eens opzoeken op Spotiy. Toen heb ik een heel album van hem geluisterd. Erg leuk. Ik bleek er best wat van te kennen. Alleen nooit geweten dat het Joe Jackson was.
--Zeker die plaat Body and soul, met van die langzame, jazzy pianoliedjes?
--Nee, juis wat meer punk, wat sneller.
--O, Look sharp bedoel je. Dat was toen ‘ie net begon. Ja, energieke muziek is dat hè? Ik heb laatst op Spotify een heel album van Jefferson Airplane geluisterd. Dat was ook nieuw voor mij. Ik kende natuurlijk wel ‘White rabbit’, maar ze hebben nog veel meer goeie nummers.
--Ah, Grace Slick! Everybody needs somebody to love, eh..., ‘Don’t you want somebody to love’ bedoel ik. Ik heb laatst mijn vader voor Kerst dat boek over Kralingen cadeau gedaan, met die CD erbij. Daar staat Jefferson Airplane ook op. Die zijn goed. Maar wat een vage CD is dat zeg. De helft klinkt echt vreselijk.
--Je kunt van Kralingen ook filmpjes terugkijken trouwens, op YouTube. Dan zie je hoe simpel dat toen allemaal ging. Er was maar één camerastandpunt en er werd steeds heel ver ingezoomd. Je ziet alleen maar Grace Slick in beeld. Dat doet me denken, ik zag een tijdje geleden een hele interessante documentaire over Shocking Blue. Hoe heet dat ook alweer?
--Classic albums? O ja, dat heb je verteld. Waar kennen we Shocking Blue ook alweer van?
--‘Venus’ natuurlijk!
--O natuurlijk, Shizgara! Een paar jaar geleden was er een item op het Journaal over Rusland waarin iedereen dat nummer kende. ‘Venus’ zei niemand wat, maar als ze de melodie hoorden riepen ze allemaal ‘Maar dat is ‘Shizgara, o baby Shizgara! Dat komt toch uit Rusland?’ Maar, Kralingen, dat waren voornamelijk eendagsvlieg-bands.
--O ja, Mungo Jerry en zo.
--Wat ik wel leuk vond is Canned Heat, die waren daar ook.
--Da’s een beetje van die alternatieve rock toch?
--Ja, daar hoor je nog wel eens een nummer van op de radio.
--Maar eh, wat vond je nou van Herman Koch?
--Nou, wel goed dus. Ik ben het al wel weer vergeten, grotendeels. Nou ja, ik had na Céline even behoefte aan iets lichts, iets totaal anders en daar was dit zeer geschikt voor. Kan ik er nu tenminste ook over meepraten.

3 Juni 2014

Ambo|Anthos, 2014
430 pagina's








Comments

Ooit las ik Kartonnen dozen van deze schrijver. Dat zal zo’n jaar of tien geleden zijn geweest. Ik weet niet meer waarom, maar ik vond het goed. En toen was daar in 2012 ineens het Boekenweekgeschenk, Heldere hemel, en bleek je 'Tom Lanwa' te moeten zeggen, in plaats van 'Tom Lanooie'. Ik vond Lanooie sympathieker, maar vooruit, Lanwa dus. Hij schrijft mooi, die Lanwa, mooi Nederlands of mooi Belgisch, hoe moet je dat zeggen? Vlaams misschien.
In zijn nieuwe boek Gelukkige slaven schrijft Lanoye zonder remmen. Niet de formele beperkingen van een Boekenweekgeschenk, maar gewoon voluit schrijven. En dat lijkt hij met veel plezier te doen. Zo leest Gelukkige slaven ook, als een energieke en speelse roman.

Tony Hanssen ligt bovenop een oudere Chinese dame te puffen. Een snikhete kamer ergens in Buenos Aires, te heet voor een Belg in den vreemde. Hij is haar toy boy, alleen heeft hij dat zelf nog niet in de gaten. Hij staat in het krijt bij haar man, een rijke Chinese tycoon. Gecompliceerde verhoudingen. Tony weet niet hoe hij het zover heeft kunnen laten komen.
Tony Hanssen richt zijn geweer op een neushoorn. Een wildpark in Zuid-Afrika. Dit is een andere Tony Hanssen, voor alle duidelijkheid, tevens een Belgische banneling. Ooit een geslaagd computeranalist bij een grote zakenbank, totdat de crisis losbarstte. Nu is hij op de vlucht en probeert hij alles om weer bij zijn vrouw en kind terug te kunnen keren. Tony wil de hoorn van de neushoorn slijten aan een rijke Chinese tycoon.

U raadt het al, de twee Tonys gaan elkaar tegenkomen. In een ietwat chaotische ontknoping in een Chinees hotel weet Lanoye zijn dubbelgangers op succesvolle wijze aan elkaar te koppelen, waarop het voor beide Belgen toch weer mis dreigt te gaan. Gelukkige slaven is daarmee vooral een smeuïg boek. Het moet voor Lanoye heerlijk zijn geweest om zo los te gaan, met de grove kwast zijn lekker vette zinnen neer te smijten en de ongelukkige Tonys de wereld over te sturen. Ik geloof niet dat hij echt het achterste van zijn tong heeft laten zien, maar dat is ook geen ramp. Vermaak lijkt Lanoye’s doel, lekker literair vermaak en dat is aan hem wel besteed.

16 April 2014

Prometheus, 2013
300 pagina's




Comments

Heb je ook de neiging om, als de buren foute muziek draaien, je eigen muziek harder te zetten? Als je het geruzie van de benedenburen woord voor woord kunt horen stiekem te blijven luisteren in het trapgat? Als er ’s avonds laat een auto voor de deur stopt even van achter de gordijnen te gluren of het weer de wat oudere man is die de buurvrouw op de eerste verdieping elke week ontvangt om deze tijd?
Zomaar een gebouw in Lissabon, een zestal huishoudens rondom één trap. Allemaal proberen ze het beste van hun leven te maken. Dat die levens niet heel bijzonder zijn weten ze zelf ook wel, maar in ieder geval doen ze het iets beter dan hun buren. Over die buren hebben ze zo hun eigen ideeën en dat diezelfde buren er op hun beurt het fijne van denken deert ze niet.

In Bovenlicht, een roman die José Saramago schreef toen hij 30 was en die pas na zijn dood is herontdekt, maken we één voor één kennis met de bewoners van het gebouw. Het zijn gewone mensen met gewone problemen. De schoenmaker en zijn vrouw zitten zo krap dat ze besluiten om een kostganger in huis te nemen. De Spaanse Carmen werd verliefd op een Portugees, trouwde met hem en kreeg een zoon, maar denkt vol weemoed aan haar thuisland en alle kansen die ze daar heeft laten liggen. De zusjes Adriana en Isaura wonen samen met hun moeder en tante en weten door iedere escudo om te keren elke maand de huur op te hoesten, totdat Isaura zo in vervoering raakt na het lezen van een boek (De non van Denis Diderot, waaruit een aantal bladzijden zijn geciteerd die naar meer smaken) dat haar verhouding met haar zus op zijn kop komt te staan. En dan is er nog de niet meer zo heel jonge Lidia die een confortabel leventje leidt dankzij de gunsten van haar vaste vrijer, maar die bang wordt dat hij na enkele jaren uitgekeken op haar raakt.

Saramago beschrijft dit alles met veel inlevingsvermogen en zonder te oordelen. Zijn personages doen hun best, om rond te komen, vol te houden in uitgebluste of mislukte huwelijken, de positieve dingen te blijven zien in levens die dat soms amper bieden. Je leert ze één voor één kennen en allen worden je sympathiek. Hun gedrag kan soms vreemd zijn, maar doordat Saramago je een kijkje geeft in hun hoofd begrijp je het wel.
Er gebeurt niet zo gek veel in Bovenlicht en dat is ook niet erg. Saramago weet van het gebouw en zijn bewoners unieke wezens te maken die je graag beter leert kennen. Hoewel het leven zoals dat door de schrijver beschreven wordt zeker niet rooskleurig is, zitten er zo nu en dan toch enige lichtpuntjes tussen die de mensen de moed geven om door te gaan. Een mooie eerste kennismaking met Saramago voor mij. Het boek is geen meesterwerk, maar je voelt wel de hand van een schrijver die enkele meesterwerken in zich heeft.

4 December 2013

Meulenhoff, 2013
Oorspronkelijke titel Claraboia, 2011
Vertaald uit het Portugees door Maartje de Kort





Comments

The rise and fall of a Dublin soul band called The Commitments. Deciding that Ireland lacks soul a group of working class kids form their own band, to bring soul to the people. An outlandish plan but, unexpectedly, a huge success. After many frustrating rehearsals and with a lot of help of their experienced trumpettist, Joey ‘the Lips’ Fagan, The Commitments start to swing.

With their fame, however, also comes disaster. The singer, never a likeable bloke, becomes unbearably arrogant, the saxophone player listens to jazz – the music of wankers, naturally, not soul at all – and when the three background singers one by one get caught snogging with Joey there is not much holding the band together anymore.

Manager Jimmy Rabbitte, the hero of the book, can only watch in despair as The Commitments explode on the brink of success. Such is the fate of many bands. Roddy Doyle catches all the defining moments in the ill-starred career of The Commitments. He wrote a book that is mostly dialogue, brilliantly capturing all the jokes and insults of the Irish working class. I didn’t count all the eejits, bollixes, Jaysises and shites, but the language certainly rings true.

So, do you like good music, sweet soul music? And you’re even prepared to read a book about it. Pick up Roddy Doyle’s The commitments and sing along to James Brown, Sam Cooke and Wilson Pickett.

2 November 2013

Vintage Books, 1989
Originally published 1987

P.S. This book is already 25 years old. This year, though, Roddy Doyle has published a sequel to The commitments, with a middle-aged Jimmy Rabbitte trying to make it big once more. I’m curious about that one.



Comments

George Orwell is a steady fixture among my favourite authors, ever since I started reading English books. Slowly, I’m working my way through his oeuvre, trying to read an Orwell every few years. The last one, Keep the aspidistra flying, an interesting novel about a bookseller, was quite some time ago already, so I started getting a little anxious. The simplest solution in this case was to pick up an old favourite once more, Animal farm, a delightful, easy book that will probably get better every time I open it. The story had sufficiently escaped my mind to be fresh to the touch; it’s been about ten years ago, no shame I’d say. The unhappy animals who throw out their human owner from the farm, their idealistic beginnings of self government, the growing influence of the pigs over the other animals, the dictatorship of the pig-leader Napoleon and his henchmen and the eventual bleak fate for the once idyllic Animal Farm; it was all still there, fascinating and depressing. All revolutions indeed turn upon themselves, a mimicry of their original ideals. To quote a famous Bob Dylan song: ‘Don't follow leaders / watch the parkin' meters'.

Additionally, whenever I write I try to think of Orwell's six rules for clear writing, from his essay 'Policitics and the English Language' in Shooting an elephant and other essays:

  • Never use a metaphor, simile or other figure of speech which you are used to seeing in print.
  • Never use a long word where a short one will do.
  • If it is possible to cut a word out, always cut it out.
  • Never use the passive where you can use the active.
  • Never use a foreign phrase, a scientific word or a jargon word if you can think of an everyday English equivalent.
  • Break any of these rules sooner than say anything outright barbarous.

I'm not sure if I should put these rules on the wall over my desk, but it certainly doesn't hurt to repeat them once in a while.

21 May 2013

Penguin Books, 2003
Originally published 1945



Comments

Struck down with a cold one evening, unable to focus on the complexity of Shakespeare, I reached for something lighter and came upon Alan Bennett’s The uncommon reader. Ideal for a stuffed and hazy brain this is a charming little book about the Queen of England. I always assumed this to be a book for slightly older ladies. However, while in no way diminishing its appeal to the abovementioned audience, I have to admit I also enjoyed it.
By chance the Queen stumbles into a travelling library, parked on the grounds of Buckingham Palace. Until then she hasn’t been a passionate reader at all, but at this later stage in life she quickly discovers the appeal of literature. Assisted by her newly-appointed equerry Norman she forms an obsession with reading, starting out with lighter material, but eventually even accepting the tediousness of someone like Henry James (and that says something). Her staff and family do not approve of the Queen’s new hobby and with some tricks try to get her off literature, to no success though.
The uncommon reader is a story about how reading can always enter your life, no matter how old you are. I’m sure reading has got a pretty good hold of my life already, but it never hurts to come across such a wide list of authors as Bennett lets his Queen discover; from Samuel Pepys to Alice Munro and from George Eliot to Philip Larkin. Slightly refreshed by this side-track I shall now return to my Shakespeare.

17 February 2013

Faber and Faber, 2007
Originally published 2006



Comments

How to tell a story without words? A good storyteller knows he should be as universal as possible, while telling a specific story. Of course each story is unique, but it helps if it contains an element of basic human experience.
With The Arrival Shaun Tan beautifully captured the ancient theme of the traveller. A man leaves his wife and daughter behind and travels to a foreign country. The alienation he feels in this new place – language, customs, surroundings are all unknown to him – make him long for the familiarity of home. With a nicely surreal style Tan makes you see all those strange things through the man’s eyes and through his daughter’s who misses him. A funny creature befriends the man and shows him around. Through this creature he meets other travellers. They tell the man their stories of arrival in this foreign land. It turns out many people used to have their home elsewhere. Feelings of alienation are normal, but together they can help each other make a new home.
The arrival tells a universal story; it is a book you should pick up occasionally, just to see how such a story should be told. And to look at all the pictures of course.

4 January 2013

Querido, 2008
Originally published 2007






Comments (2)

Although unlucky to get ill I was lucky to have this book. I'd already read about 1/3 of it, but now I suddenly had lots of time to kill. All of a sudden I was able to finish it in one go. I suppose The song of Achilles falls in the 'good read' category, maybe it's even a comfort book. It tells a well-known story from Homer's Iliad: the friendship between Achilles and Patroclus. But where Homer uses Patroclus as a foil to unleash the wrath of Achilles (i.e. he's a rather minor character), Miller makes Patroclus the narrator and focus of her novel. Using Homer as a base she weaves a whole story around the two boys' friendship (there's a few homo-erotic undertones as well), until their inevitable downfall before Troy. There's a lot to tell so Miller keeps the pace high. She certainly doesn't use very literary writing, but I like what she does. She sticks to the myths and adds just enough to make it her own story.

I enjoyed being in this classical world again, a world I mostly left behind me after finishing high school. (Incidentally, already knowing most of the names and plotlines from before and during the Trojan war is, I wouldn't say a must, but definitely an advantage). I spent the rest of the day looking up classic Greek playwrights like Sophocles, Aeschylos and Euripides, besides looking at that nice series The Odyssey from 1997. It's always nice when a book triggers you like that, so well done Madeline Miller. And thanks to my collegue who borrowed me her son's copy of The song of Achilles, after I'd recommended it to him.

12 November 2012

Bloomsbury, 2012
Originally published 2011



Comments

One reviewer of J.K. Rowling's new book mentioned that if you want some proper British comedy you should pick up Sue Townsend. That made me realize (apart from the fact that I'm probably never going to read this Rowling book) that I still had one of Townsend's Adrian Mole books lying around. Perfect after a somewhat dry book about the 1st World War. I read the first two Adrian Mole books years ago and this turned out to be nr. 5 already, but that doesn't matter. The characters are basically still the same, although fifteen years older. Yes, I like these books: they're dry, witty and charming in a clumsy british way. I usually say to people I don't care much for 'funny' books, I might as well watch a comic film, but with Sue Townsend I actually want to read them.

23 October 2012

Penguin books, 2000
Originally published 1999


Comments
 

reading now


Categories